ประวัติโรงเรียนชุมพลทหารเรือ

ประวัติความเป็นมาของโรงเรียนชุมพลทหารเรือ กรมยุทธศึกษาทหารเรือ (รร.ชุมพลฯ ยศ.ทร.) สืบเนื่องมาจากกรณีพิพาทระหว่างไทยกับฝรั่งเศส เมื่อวันที่ ๑๓ ก.ค.๒๔๓๖ (ร.ศ.๑๑๒) ประเทศไทยถูกกองเรือฝรั่งเศสรุกราน ทำให้ประเทศไทยต้องเสียดินแดนให้แก่ฝรั่งเศสเป็นจำนวนมาก ทางราชการจึงเห็นความจำเป็นในกิจการทหารเรือมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งการฝึกอบรมนายทหารชั้นประทวนให้มีความรู้ความสามารถ และเป็นจ่าที่ดีสามารถปฏิบัติหน้าที่ตามเรือและกรมกองต่าง ๆ ได้ ดังนั้นในปี พ.ศ.๒๔๓๘ (ร.ศ.๑๑๔) จึงตั้งโรงเรียนนายสิบทหารเรือขึ้น โดยคัดเลือกนักเรียนจากบุตรข้าราชการทหารเรือที่มีความประพฤติดีเข้าเป็นนักเรียน ต่อมากรมทหารเรือดำริที่จะให้จ่าและพลทหารได้รับการศึกษาที่สูงขึ้นตามกาลสมัย จึงให้ยุบโรงเรียนนายสิบทหารเรือ แล้วตั้งโรงเรียนจ่าขึ้นแทน ประกอบด้วย โรงเรียนจ่าอาวุธ โรงเรียนจ่าตอร์ปิโด โรงเรียนจ่าช่างกล โรงเรียนพลทหารเรือกรุงเทพ โรงเรียนพลทหารช่าง และโรงเรียนพันจ่าทหารเรือ

ครั้นต่อมาเมื่อวันที่ ๒๙ มี.ค.๒๔๖๑ กระทรวงทหารเรือได้ออกข้อบังคับทหาร ว่าด้วยการศึกษาและสถานที่ศึกษาใหม่ โดยรับพลทหารเกณฑ์ใหม่เข้าเรียน และได้จัดตั้งโรงเรียนขึ้นตามสถานที่ต่าง ๆ คือ

๑. กองโรงเรียนพลทหารเรือตามจังหวัดชายทะเล ๖ แห่ง ขึ้นตรงกับกรมทหารเรือชายทะเล ได้แก่ กองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๑ (สมุทรสงคราม) กองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๒ (สมุทรสาคร) กองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๓ (พระประแดง) กองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๔ (สมุทรปราการ) กองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๕ (บางพระ จว.ชลบุรี) และกองโรงเรียนพลทหารเรือที่ ๖ (บ้านเพ จว.ระยอง)
๒. โรงเรียนจ่าทหารเรือ (ตั้งอยู่ที่ป้อมเสือซ่อนเล็บ) ขึ้นตรงกับกรมยุทธศึกษาทหารเรือ
๓. โรงเรียนจ่าปืน ขึ้นตรงกับกรมสรรพาวุธทหารเรือ
๔. โรงเรียนจ่าตอร์ปิโดและทุ่นระเบิด ขึ้นตรงกับกรมสรรพาวุธทหารเรือ
๕. โรงเรียนจ่าประดาน้ำ ขึ้นตรงกับกรมสรรพาวุธทหารเรือ
๖. โรงเรียนจ่ากลจักร ขึ้นตรงกับกรมยุทธโยธาทหารเรือ
๗. โรงเรียนจ่าอาณัติสัญญาณ ขึ้นตรงกับกรมเสนาธิการทหารเรือ

สำหรับทหารเกณฑ์ที่ส่งไปศึกษาตามโรงเรียนจ่าต่าง ๆ นั้น ต่อไปให้เรียกว่า “นักเรียนจ่า” และนักเรียนจ่า (นรจ.) ผู้สอบไล่ได้รับประกาศนียบัตรให้เรียกว่า “จ่าสำรอง” ต่อมาได้มีการรวม ยุบเลิก และเปลี่ยนแปลงโรงเรียนจ่าทหารเรืออีกหลายครั้ง จนกระทั่งวันที่ ๓๐ มี.ค.๒๔๖๙ มีคำสั่งกระทรวงทหารเรือ ที่ ๕๓๙/๒๑๐๘๒ ให้รวมการโรงเรียนต่าง ๆ เข้าด้วยกันเป็นโรงเรียนเดียว เป็น “กองโรงเรียนจ่าสำรอง” และเมื่อวันที่ ๒๙ เม.ย.๒๔๗๒ ได้มีคำสั่งกระทรวงทหารเรือที่ ๓๘/๐๑๒๕๘ ให้เปลี่ยนชื่อจาก “กองโรงเรียนจ่าสำรอง” มาเป็น “กองโรงเรียนชุมพล” เพื่อให้เหมาะสมกับหน้าที่ โดยถือว่าวันที่ ๒๙ เม.ย.๒๔๗๒ นี้ เป็นวันก่อตั้ง โรงเรียนชุมพลทหารเรือ อย่างเป็นทางการ ซึ่งมีที่ตั้งอยู่ที่ป้อมเสือซ่อนเล็บ จว.สมุทรปราการ โดยมีผู้บังคับการโรงเรียนท่านแรก คือ นาวาโทหลวงสวัสดิ์นาวาณิก

ครั้นต่อมา กองทัพเรือได้มีคำสั่งกองทัพเรือที่ ๒๐/๒๔๙๕ ลง ๓๐ ม.ค.๒๔๙๕ ให้ย้ายสับเปลี่ยนกองโรงเรียนชุมพลทหารเรือ จาก จว.สมุทรปราการ มาตั้งที่โรงเรียนนายเรือเกล็ดแก้ว อ.สัตหีบ จว.ชลบุรี และให้ย้ายโรงเรียนนายเรือไปตั้งที่กองโรงเรียนชุมพลทหารเรือ จว.สมุทรปราการ แทน ในวันที่ ๓๐ ม.ค.๒๔๙๕ (ร.ศ.๑๗๑) เพื่อให้เกิดความเหมาะสมแก่การศึกษาของนักเรียนนายเรือยิ่งขึ้น ดังนั้นบริเวณ เกล็ดแก้ว จึงเป็นที่ตั้งของ รร.ชุมพลฯ ยศ.ทร. ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมาและขึ้นตรงอยู่ในความบังคับบัญชาของกรมยุทธศึกษาทหารเรือ (ยศ.ทร.) นับถึงปัจจุบัน

เหตุการณ์สำคัญในอดีต รร.ชุมพลฯ ยศ.ทร.ได้รับพระราชทานธงชัยเฉลิมพล จำนวน ๒ ครั้ง โดยครั้งที่ ๑ เมื่อวันที่ ๒๗ พ.ย.๒๔๙๖ เวลา ๑๔๓๐ ณ ศาลาว่าการกระทรวงกลาโหม ตามคำสั่งกองทัพเรือที่ ๓๘๐/๒๔๙๖ ลง ๒๕ พ.ย.๒๔๙๖ ซึ่งในครั้งนั้น รร.ชุมพลฯ ยศ.ทร.ยังคงใช้ชื่อว่ากองโรงเรียนชุมพลทหารเรือ ต่อมาได้รับพระราชทานธงชัยเฉลิมพล เป็นครั้งที่ ๒ เมื่อวันที่ ๑๐ ส.ค. ๒๕๒๑ เวลา ๑๕๓๐ ในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ตามคำสั่งกองทัพเรือที่ ๒๐๔/๒๕๒๑ ลง ๒๒ ส.ค.๒๕๒๑

ที่ตั้ง ปัจจุบันตั้งอยู่ในบริเวณพื้นที่ที่เรียกว่า “เกล็ดแก้ว” ณ บ้านเลขที่ ๕๑ หมู่ที่ ๕ ต.บางเสร่ อ.สัตหีบ จว.ชลบุรี รหัสไปรษณีย์ ๒๐๒๕๑ หมายเลขโทรศัพท์ติดต่อ ๐ ๓๘๔๓ ๖๑๘๗ มีเว็บไซต์ ของหน่วย www.nrs.navy.mi.th และมีเนื้อที่ ๕,๐๒๕ - ๓ - ๒๖.๒๐๕ ไร่ โดยมีอาณาเขต ดังนี้ ทิศตะวันออก : จรด ศฝ.สอ.รฝ. เขาแหลมขาม ผ่านเนิน ๑๕๖ ๑๑๓ ๒๗๙ และ ๒๘๕ ทิศใต้ : จรด สพ.ทร. ผ่านยอดเขา ๘๓ ๙๕ ๑๐๐ ๑๙๖ ๒๑๖ ๓๑๙ และ ๒๘๕ ทิศเหนือ : จรด อ่าวบางเสร่ ทิศตะวันตก : จรด อ่าวเกล็ดแก้ว

สัญลักษณ์ของโรงเรียน เป็นรูปสมอไขว้สอดวงจักรหมุนซ้าย เบื้องล่างมีแถบปลายแฉกสะบัดขึ้น ทั้งสองข้าง กลางแถบมีคำว่า “โรงเรียนชุมพลทหารเรือ” (ไม่จำกัดสีและขนาด)